Borstkanker: bijwerkingen van radiotherapie zwaarder bij rooksters

  • Radiotherapie verhoogt de genezingskansen bij borstkanker
  • De longen kunnen worden bestraald, wat het risico op longkanker verhoogt
  • Dit risico is groter bij rooksters

Een vrouw die voor borstkanker behandeld wordt, krijgt behalve heelkunde vaak ook radiotherapie. Een mogelijke bijwerking van deze behandeling is echter de bestraling van de longen. Een nieuwe studie toont aan dat het risico op longkanker dan stijgt, vooral bij rooksters.

De voordelen en bijwerkingen van radiotherapie

Die radiotherapie verhoogt sterk de kansen op genezing. Meestal geeft radiotherapie alleen bijwerkingen ter hoogte van de weefsels waar de bestraling wordt gegeven. Bij borstkanker wordt de borst bestraald, dus de zone van de borstkas. Maar omdat de vrouw tijdens de bestraling op haar rug ligt, raken de stralen ook een klein deel van de longen en soms het hart (zie plaatje).

Die (onbedoelde) bestraling van longen en/of hart kan op lange termijn (jaren later) bijwerkingen geven, waaronder een verhoogd risico op longkanker. Deze problematiek is dus vooral relevant voor de vrouwen die nog een lange levensverwachting hebben (bijv. van rond de 50 jaar oud) na hun borstkankerbehandeling.

Een studie om de risico’s van radiotherapie te meten bij rokers en niet-rokers

Een nieuwe studie analyseerde het risico op long- en hartproblemen op lange termijn van radiotherapie bij borstkanker.

De bedoeling was om de risico’s te vergelijken met de voordelen van deze techniek. De auteurs deden dat door gegevens te verzamelen van reeds bestaande studies die werden uitgevoerd tussen 2010 en 2015. Ze probeerden ook te kijken of die afweging van voordelen en nadelen verschilt voor rokers en niet-rokers.

Bron:  http://www.aboutcancer.com/bre4b.htm

De risico’s stijgen bij rokers

De resultaten tonen dat het risico op longkanker inderdaad hoger ligt bij rokers (+ 4%) dan bij niet-rokers (+ 0,3%). Daarbij moeten twee kanttekeningen worden gemaakt:

  1. deze stijging is zeer klein in vergelijking met het effect van roken;
  2. het voordeel van radiotherapie bij borstkanker is nog steeds veel groter dan dat extra risico op longkanker.

Stoppen met roken verlaagt het risico

Globaal zijn de voordelen van radiotherapie bij borstkanker dus groter dan de nadelen ervan.
Bij de niet-rokers is het voordeel van radiotherapie veel groter dan het nadeel. Bij de rokers is het voordeel nog steeds groter dan het nadeel, maar minder uitgesproken dan bij de niet-rokers. Echter, als de rokers stoppen met roken, dan daalt hun risico op longkanker door radiotherapie.

De nadelen van radiotherapie verminderen

Stichting tegen Kanker geeft financiële steun aan verschillende onderzoeksprojecten die proberen om dit type bijwerking van radiotherapie op long en hart tot een minimum te herleiden. Zo blijkt een eenvoudige verandering van houding het risico sterk te doen dalen: de patiënte tijdens de radiotherapie op de buik laten liggen.

Hierdoor raken de radiotherapie stralen namelijk bijna niet de longen of het hart….waardoor er ook geen lange termijn bijwerkingen kunnen optreden!

Het lijkt er dus op dat dit de techniek van de toekomst kan worden. We wachten de resultaten van die studies nog even af.

http://www.cancerresearchuk.org/about-us/cancer-news/press-release/2017-03-20-radiotherapy-risks-are-much-higher-for-smokers