De actualiteit ivm roken en stoppen met roken op de voet volgen, is een van de taken van de Tabakstop Lijn.

Onze specialisten schrijven regelmatig een nieuwe commentaar op artikels die verschijnen in de media..

Het laatste news vindt u hieronder, om alle onderwerpen te raadplegen:  klik hier. 

Laatste nieuws : Februari 2012

Studie stelt nicotinevervangers in vraag

De auteurs van een studie door de Harvard School of Public Health (VS) beweren dat nicotinevervangers niet zouden helpen bij het stoppen met roken. Meerbepaald zou volgens de studie het gebruik van nicotinevervangers bij een rookstop op lange termijn niet tot betere resultaten leiden dan stoppen zonder deze behandeling.

Bron: La Libre Belgique 11 01 2012

Commentaar van Stichting tegen Kanker:

De universitaire onderzoekers ondervroegen 787 personen die net gestopt waren met roken. Van dat aantal begon een derde opnieuw te roken binnen een paar weken. De onderzoekers vonden in de groep ex-rokers die 6 weken na hun rookstop hervallen waren, evenveel mensen die nicotinevervangers gebruikt hadden als mensen die dat niet deden.

Wat valt er af te leiden uit die resultaten? Niets bijzonders. We weten al langer dat nicotinevervangers het meest nuttig zijn als ze in de juiste dosering worden gebruikt en bij voorkeur in combinatie (bijvoorbeeld een patch en tabletten). Het gebruik dient ook bepaald te worden volgens precieze parameters, zoals het aantal gerookte sigaretten en het nicotinegehalte ervan. De inname moet aangepast worden in functie van persoonlijke levenscontext (bijvoorbeeld stress of vermoeidheid), in functie van eventuele andere verslavingen (alcohol, cannabis ...). En de dosering kan zelfs bijgestuurd worden aan de hand van het nicotinegehalte van de urine.

Nicotinevervangers optimaal gebruiken is dus eigenlijk niet mogelijk zonder advies van een gezondheidsprofessional die opgeleid is voor dit type behandeling.  

De studie van het tijdschrift Tobacco Control evalueert niet de doeltreffendheid van de behandelingen, maar wel het resultaat van het nemen van nicotinevervangers die vrij te verkrijgen zijn. Toch zijn deze geneesmiddelen niet altijd eenvoudig te gebruiken.

Ten slotte, en heel belangrijk: stoppen met roken draait niet alleen rond nicotine. Een psychologische en gedragsmatige aanpak is bij sommige mensen echt nodig om een zo groot mogelijke kans op slagen te behalen.

Shiazo: een substituut voor tabak?

Shiazo, een nieuwe manier om een waterpijp te gebruiken zonder dat er tabak aan te pas komt, kent behoorlijk wat succes. Het principe ervan is om rookontwikkeling door brandende tabak te vermijden.

Het nieuwe product bestaat voornamelijk uit poreuze stenen die vocht kunnen opslaan. Ze worden gemengd met melasse en andere aroma’s. Van zodra de stenen verhit worden door het brandend kooltje van de waterpijp, verspreiden ze een erg dichte, lauwe en gearomatiseerde waterdamp.

Bepaalde shiazo moeten thuis bereid worden door de ingrediënten zelf te mengen, andere zijn klaar voor gebruik.

Het principe van de shiazo sluit nauw aan bij dat van de elektronische sigaret, afgezien van het feit dat de waterdamp bij de sigaret afkomstig is van het verwarmen van propyleenglycol. Bij de shiazo komt de damp er door het verhitten van de mengeling aroma-melasse-steen. Daarvan bestaan nog geen toxiciteitstests.

Het is dus onmogelijk te zeggen of de shiazo minder of niet ongezond is. Net zoals voor de elektronische sigaret, is ook hier het voorzorgsprincipe – wees voorzichtig bij wetenschappelijke onzekerheid – van toepassing.
 

Tabaksgebruik en blaaskanker bij vrouwen

Stijgende frequentie

Bron: Belga 17/08/2011

Commentaar van de Stichting

Studies tonen aan dat de frequentie van blaaskanker stijgt omdat er steeds meer vrouwen roken.

Het nauwe verband tussen tabaksgebruik en blaaskanker zou er ook op kunnen wijzen dat de samenstelling van sigaretten gewijzigd is in de loop der jaren. Vooral het gehalte aan substanties die verband houden met blaaskanker, lijkt gestegen te zijn.

Fabrikanten hebben vrouwen steeds weten te verleiden met tabaksproducten die vroeger de stempel ‘light’ meekregen. Deze sigaretten zijn niet minder schadelijk dan andere en daarom is deze vermelding nu verboden.

Blaaskankersymptomen kunnen gemakkelijk verward worden met symptomen van blaasinfecties of nierstenen. De belangrijkste zijn:

• Bloed in de urine (het meest voorkomend)
• Pijn of een brandend gevoel bij het plassen
• Dringende nood aan plassen
• Pijnen in de onderrug

Vrouwen zien bloed in de urine niet vaak als verontrustend. Ook voor cystitis (blaasontsteking) is dat het geval.
Als u één van deze symptomen vaststelt, is het belangrijk om uw arts te consulteren om de precieze oorzaak te achterhalen.

En passief roken? Tweedehandsrook bevat arylamines, gekend voor hun kankerverwekkende effecten op de blaaswand. En die stoffen worden teruggevonden in de urine van niet rokers die zijn blootgesteld aan passief roken.

Andere blaaskankerverwekkende stoffen in ons leef- en vooral beroepsmilieu vormen een bijkomend cumulatief risico.

Gekleurde rook voor tabak

Een firma heeft in België een aanvraag ingediend bij het ministerie voor volksgezondheid. Ze wil toestemming om 3 nieuwe substanties toe te voegen aan tabak voor sigaretten.

Bron: Le Soir 13. 7. 2011

Commentaar van de Stichting

Het tabaksbedrijf heeft toelating gevraagd voor 3 stoffen, waarvan het enige doel uiteraard is om de aandacht van jonge rokers te trekken.

Het additief E133 kleurt sigarettenrook blauw. Dat geeft de roker de kans zich te onderscheiden van de anderen.

Het additief E418 heeft laxerende effecten. Vele mensen roken om naar de wc te kunnen gaan. Het additief zet dus aan tot consumptie. De substantie kan tevens de scherpheid van tabak verminderen. Maar die scherpheid zet nu nog een rem op tabaksgebruik bij jongeren.

Ten slotte zijn er MCT of Medium Chain Triglyceriden: die zorgen ervoor dat het hongergevoel verdwijnt. Het is dus makkelijk denkbaar dat deze substantie het idee zal versterken dat tabak helpt om kilo’s te bestrijden.

Op zich zijn de substanties niet schadelijk, maar in sigarettenrook kunnen zij de verslaving bij jongeren versterken.

De Minister van Volksgezondheid, Laurette Onckelinx lijkt niet bijzonder happig om haar akkoord te geven voor de vraag van de sigarettenfabrikanten. De Hoge Gezondheidsraad moet eerst zijn mening geven aan de minister.

Kwetsbare longen bij rokende adolescenten

Na één jaar tabaksgebruik veroorzaakt tabaksrook ernstige beschadigingen aan de longen van jonge gebruikers.

Bron: Le Soir 2011

Commentaar van de Stichting

Een studie aan de UCL bij adolescenten van 16 jaar toont dit aan.

Het roken van één pakje per dag valt de immuuncellen van de longtakken aan, nog voor de jonge rokers kortademigheid ervaren. De natuurlijke afweersystemen van de longen worden er dus zeker en vast door verminderd.

Het effect is het grootst bij een pakje per dag, maar begint al bij 5 sigaretten per dag.

Wat meer is, de zuurstofuitwisseling tussen de alveolen (longblaasjes) en het bloed vermindert. Dat heeft nefaste gevolgen voor het hele organisme.

De rokende adolescenten voelen niets, hun sportprestaties gaan er nog niet op achteruit, maar diep vanbinnen grijpt de vernieling om zich heen.

De klachten treden pas later op, wanneer de situatie een kritieke drempel heeft bereikt.

Deze studie toont aan dat de toxische effecten van tabak niet pas beginnen na meerdere jaren, maar vanaf het begin (al na enkele maanden).

Nu moeten cannabisgebruik door adolescenten en de effecten van passief roken nog onderzocht worden.

Enkel een opvolging gedurende een bepaalde periode van adolescenten die gestopt zijn, zal toelaten om na te gaan of de schade omkeerbaar is of niet.

Superschadelijke sigaretten

We weten dat normale sigaretten gevaarlijk zijn voor de gezondheid, maar illegale sigaretten van de zwarte markt zijn nog veel schadelijker!

Commentaar van de Stichting

De samenstelling van in beslag genomen imitatiesigaretten werd geanalyseerd.

De sigaretten werden onderzocht op nicotine- en teergehalte en op de hoeveelheid koolstofmonoxide. Ook de vermeldingen op de etiketten werden gecontroleerd.

Geen enkel staal van de clandestiene sigaretten voldeed aan de normen.

Bepaalde stalen bevatten tot het dubbele van de toegelaten hoeveelheid koolstofmonoxide of teer.

Andere pakjes bevatten minder nicotine dan aangegeven op het pakje. Dat kan ertoe leiden dat de roken dieper zal inhaleren om te compenseren. Maar zo krijgt de roker ook meer koolstofmonoxide en teer binnen.
 
Een bijzonder alarmerende situatie want illegale tabak lijkt steeds populairder te worden bij jongeren, vooral door de lagere prijs.

En dankzij vele studies weten we dat de lage prijs van sigaretten jongeren meer aanzet tot roken.

Elke vorm van tabaksgebruik verhoogt het risico op borstkanker

Na de menopauze hebben vrouwen meer kans om borstkanker te krijgen als ze actief of zelfs passief gerookt hebben.

Commentaar

Het onderzoek werd gevoerd bij meer dan 80.000 vrouwen in de Verenigde Staten, van 50 tot 79 jaar. Bij actief roken, steeg het risico op borstkanker met meer dan 15%. Het risico was nog hoger bij vrouwen die vroeg zijn beginnen roken en/of veel hebben gerookt.

Vrouwen die lang passief hebben gerookt, op het werk of thuis, vertoonden een risico op borstkanker na de menopauze van meer dan 30%!

De auteurs benadrukken wel dat deze laatste resultaten moeten bevestigd worden door andere onderzoeken.

Bij vrouwen is borstkanker de meest voorkomende vorm van kanker ter wereld. Tabaksrook bevat kankerverwekkende stoffen zoals polycyclische aromatische koolwaterstoffen, aromatische aminozuren en N-nitrosamines.

Ter informatie: andere eerder uitgevoerde onderzoeken hebben aangetoond dat actief of passief roken het risico op borstkanker ook bij vrouwen voor de menopauze verhoogde. Tabaksgebruik zou de kansen om de ziekte te krijgen verdubbelen.

Al deze vaststellingen bevestigen het belang niet te beginnen met roken en de noodzaak om rokers van om het even welke leeftijd aan te moedigen om te stoppen met roken.

Is roken één van de oorzaken van psoriasis?

Psoriasis is een chronische ontstekingsziekte van de huid die evolueert in opstoten. De ziekte kan niet te onderschatten esthetische, relationele en psychologische gevolgen hebben.

De oorzaak is ongekend, maar er is een genetische aanleg die één of meerdere triggers vraagt.

Vandaag werd de link tussen tabak en psoriasis duidelijk bewezen. Aan de basis liggen de vele giftige stoffen in de sigarettenrook die het immuunsysteem verzwakken. Die werken bovendien bepaalde keelinfecties in de hand, waaronder de streptokokkeninfecties, die opstoten van psoriasis veroorzaken.

De rook bevat ook vrije radicalen die de huid erg irriteren en haar nog kwetsbaarder maken.

In de Verenigde Staten werd een onderzoek gevoerd bij bijna 80.000 vrouwen die meerdere jaren werden gevolgd. Volgens de onderzoeksresultaten is het risico op psoriasis merkbaar hoger dan bij de vrouwelijke niet-rokende bevolking. En hoe meer men rookt, hoe hoger het risico.

Na 20 jaar rookstop daarentegen, is de kans om psoriasis te ontwikkelen terug vergelijkbaar als bij een niet-roker.

Passief roken is ook een bedreiging voor deze huidziekte.

In die context verhoogt de passieve blootstelling van een foetus aan de sigaret tijdens de zwangerschap de kans om later psoriasis te ontwikkelen. Wanneer de blootstelling plaats vindt tijdens de kindertijd, is de kans op psoriasis nog groter.

Bij volwassenen induceert passief roken sowieso bijkomende risico’s op psoriasis.

Stoppen met roken is soms problematisch omdat het gezien wordt als een manier om te ontstressen. Toch is het een factor die opstoten van psoriasis kan veroorzaken.

Veel rokers met psoriasis willen dus dit ontoereikende controlemiddel niet opgeven.

Gezien deze moeilijkheden en het feit dat roken een sterke risicofactor is voor psoriasis, is het aangeraden hulp te zoeken bij een gezondheidsprofessional om te stoppen met roken.

Mannen met longkanker hebben nagels met hoog nicotinegehalte

De nagels zouden een eenvoudige marker kunnen worden om het risico op longkanker op te sporen.

Bron: American Journal of Epidemiology March 2 2011

Commentaar van de Stichting

Een Amerikaanse onderzoek heeft de nicotineniveaus gemeten in afgeknipte teennagels bij rokers en niet-rokers. Men heeft vastgesteld dat hoge nicotineniveaus gelijkstonden aan een risico op longkanker dat 3 keer hoger was.
Deze vaststelling werd gedaan bij mannen met longkanker, in vergelijking met een controlegroep van mannen zonder longkanker.
De teennagels met de grootste hoeveelheden nicotine gingen samen met het hoogste risico op langkanker.

Een klassieke methode om blootstelling aan passief roken op te sporen is het meten van nicotine in de haren. Nu worden bij de ontwikkeling van de foetus de haren en nagels gevormd uit dezelfde cellen. Dat is de reden waarom de onderzoekers van de universiteit van Californië er aan dachten ook de nagels te onderzoeken.

De teennagels kunnen jarenlang bewaard worden bij kamertemperatuur, de nicotine blijft een heel lange tijd behouden.

De conclusies van dit onderzoek doen zich gelden bij zowel actieve rokers als bij niet-rokers die passief meerookten.

Ter informatie: de onderzoekers hebben ook aangetoond dat het nicotinegehalte in de nagels voorspellend is voor het risico op hartziekten bij vrouwen.

Mentholsigaretten verbieden?

Een omvangrijk Amerikaans onderzoek voorgezeten door een comité van gezondheidsexperten komt tot de conclusie dat sigaretten met mentholsmaak gevaarlijker zijn voor de gezondheid dan klassieke sigaretten.

Bron: SudPresse- 29 maart 2011

Wat is het probleem met menthol? Verschillende zaken. Eerst en vooral is mentholrook aangenamer om te inhaleren, wat bij veel jongeren in de smaak valt. En hoe vroeger men begint te roken, hoe hoger het risico om een tabaksgerelateerde ziekte te krijgen.

Bovendien zet de zachtheid van menthol de roker aan om harder te inhaleren bij elke trek en zo dus meer giftige rook in te ademen. De chemische stoffen dringen dieper binnen in de longen en veroorzaken kanker in de longpijptakken en de longblaasjes, wat moeilijker te genezen is.

Tenslotte wordt menthol beschouwd als een supplement dat bedoeld is om tabaksverslaving in de hand te werken, net als suiker, chocolade of honing in de zogenaamde “zachte” sigaretten. Het lijkt inderdaad moeilijker om te stoppen met het roken van mentholsigaretten.

Het wetenschappelijk tijdschrift “Addiction” heeft een reeks onderzoeken gepubliceerd over mentholsigaretten. Dit type sigaretten wordt het meest gerookt door Afro-Amerikanen en jongvolwassenen. Marketingcampagnes voor mentholsigaretten zouden trouwens specifiek gericht worden op minderheidsbevolkingsgroepen.

Volgens de experten zouden de conclusies van deze onderzoeken de Amerikaanse gezondheidsautoriteiten (de FDA) moeten aanzetten tot een verbod van deze sigaretten.

Maar in dat geval, zou er ook een verbod moeten komen op de verkoop van heel wat andere sigaretten die ook supplementen bevatten…

In 2009 heeft de FDA kruidnagel en fruitsigaretten verboden in het kader van een nationale inspanning om roken bij adolescenten terug te dringen.

Veel experten waren hierbij verbaasd dat menthol, het populairste supplement, niet werd verboden.

Rokende moeders, misvormde baby’s

Moeders die roken tijdens de eerste 3 maand van de zwangerschap hebben veel meer kans om een kind op de wereld te brengen dat lijdt aan bepaalde misvormingen van het hart.

Bron: Artsenkrant 14 maart 2011

Commentaar

In het kader van een studie bij meerdere duizenden baby’s werd bij bijna de helft onder hen misvormingen van het hart vastgesteld die niet het gevolg waren van een onderliggend gezondheidsprobleem!

De onderzoekers ondervroegen de ouders van deze kinderen om te ontdekken wanneer de moeders gerookt hadden tijdens de zwangerschap. Het eerste trimester is bijzonder risicovol voor de een foetus die aan chemische stoffen blootgesteld wordt.

En inderdaad, moeders die aangaven gerookt te hebben tussen de maand die voorafging aan de zwangerschap en het einde van het eerste trimester zetten vaker baby’s met congenitale hartafwijkingen op de wereld. Een bepaalde afwijking, de “interventriculaire communicatie” oftewel een abnormale opening in de centrale wand van het hart, werd het vaakst vastgesteld.

Het risico lag veel hoger bij vrouwen die meer dan 25 sigaretten per dag rookten tijdens de eerste stadia van de zwangerschap of voor de bevruchting.

Nul sigaretten tijdens de zwangerschap beschermt de baby ook tegen andere misvormingen, meerbepaald in de vingers of tenen (vergroeide vingers of tenen, vliezen, ontbrekende of teveel vingers en tenen).

Voor deze afwijking verhoogt het risico al vanaf 1 sigaret per dag en het stijgt rechtevenredig met het aantal gerookte sigaretten.

Als het risico al verhoogt bij 1 sigaret per dag, dan is het meer dan waarschijnlijk dat blootstelling aan passief roken ook op zijn minst problematisch is …

Aan de lijst van misvormingen door tabaksgebruik van de moeder kunnen we ook de hazenlip en schedelmisvormingen toevoegen.

Zwangere vrouwen helpen om zo snel mogelijk te stoppen met roken – best nog vóór de zwangerschap – is dus een must!
 

Passief roken: jaarlijks meer dan 600 000 doden

Passief roken is wereldwijd verantwoordelijk voor meer dan 600 000 overlijdens per jaar. 165 000 daarvan zijn kinderen. Dat blijkt uit schattingen van het gezaghebbende Britse medische tijdschrift The Lancet.

Bron: AFP- 26.11.10

Commentaar van de Stichting tegen Kanker

Kinderen – en kleine kinderen in het bijzonder – zijn de eerste slachtoffers van passief roken. Zij kunnen zich immers niet onttrekken aan de voornaamste bron van blootstelling : hun ouders die thuis roken. Bovendien verhoogt de kwetsbaarheid van hun afweersysteem de risico’s op complicaties.

Als we deze 600 000 doden bovenop de 5,1 miljoen overlijdens tellen, die jaarlijks vallen ten gevolge van actief roken, komen we uit op een totaal van 5,7 miljoen doden per jaar veroorzaakt door roken !

Dat is het eerste onderzoek. Dit onderzoek van de Wereldgezondheidsorganisatie (WGO) bestudeerde de impact van passief roken wereldwijd. Ze gebruikten daarvoor gegevens uit 2004, de meest recent beschikbare in de 192 geanalyseerde landen.

40% van de kinderen, 33% van de mannen en 35% van de vrouwen die niet roken, stonden in 2004 blootgesteld aan passief roken. Volgens de schattingen van het onderzoek heeft die blootstelling geleid tot 379 000 overlijdens aan hartziektes, 165 000 overlijdens ten gevolge van onstekkingen van de onderste luchtwegen, 36 900 door astma-aanvallen en 21 400 door longkanker. Dat is goed voor een totaal van 603 000 overlijdens ten gevolge van passief roken.

Kinderen zwaar getroffen

De onderzoekers hebben berekend dat jaarlijks 165 000 kinderen jonger dan 5 sterven aan ontstekingen van de onderste luchtwegen (pneunomie) te wijten aan passief roken. Twee derde van die overlijdens vallen in Afrika en Zuid-Azië.

De meeste kinderen die sterven aan de gevolgen van passief roken wonen in landen met een laag of gemiddeld inkomen. Bij volwassenen is het meer verdeeld over alle landen.

November 2010

Passief roken kan gehoorverlies veroorzaken

Artsen weten al langer dat roken het gehoor kan beschadigen. Een recent gepubliceerde studie suggereert dat ook passief roken tot gehoorschade kan leiden.

Bron: Eos magazine 16 november 2010

Commentaar van de Stichting tegen Kanker

De Amerikaanse studie die meer dan 3 000 volwassenen omvatte, toonde aan dat passief geïnhaleerde rook de doorbloeding in de kleine bloedvaatjes van het binnenoor kan verstoren.

Daardoor komt er minder zuurstof in dat deel van het oor en kan er zich een opeenstapeling van toxische afvalstoffen voordoen, die schade veroorzaakt aan het gehoor. 

Dit mechanisme is verschillend van de degradatie van het gehoor door blootstelling aan lawaai of veroudering van het organisme.

Om de blootstelling aan passief roken te beoordelen, doseert men de cotine, een afgeleide van nicotine. Deze stof komt voor in het organisme van personen die blootgesteld zijn aan de rook van anderen. 

De mensen die passief blootgesteld waren aan tabaksrook, legden minder goede gehoortesten af dan niet-rokers en hadden moeite met het volgen van een conversatie met achtergrondlawaai. 

De hoeveelheid passieve rook die nodig is om het risico op gehoorverlies te doen stijgen, kan niet bepaald worden, maar het lijkt erop dat de drempel voor schade zeer laag ligt.

Actief roken kan ook leiden tot vroegtijdige doofheid. Hoe hoger de consumptie, hoe groter de gehoorschade. En ter informatie: ook een vetrijke voeding draagt bij tot dit hoorverlies.

Regelmatige fysieke activiteit lijkt het risico op doofheid te verminderen door het stimuleren van de bloedcirculatie in het binnenoor.

Juli 2010

De Tabak Stop Lijn wordt ... Tabakstop!

Sinds haar oprichting is de Tabak Stop Lijn niet opgehouden met evolueren, om meer steun en raad te bieden en om beter beschikbaar te zijn voor mensen die willen stoppen met roken. Wat vroeger enkel een gratis en anonieme telefonische hulplijn voor rokers was (0800 111 00), is nu ook een website en een dienst die persoonlijke online begeleiding biedt om te stoppen met roken. Daarom verandert de Tabak Stop Lijn in Tabakstop, en krijgt de dienst een nieuw logo.

Juni 2010

Zware roker of niet: een kwestie van erfelijkheid!

Ondervindt u problemen bij het stoppen met roken? Individuele erfelijke variaties lijken een invloed te hebben op het aantal sigaretten dat iemand per dag rookt. En bijgevolg dus ook op de graad van verslaving aan tabak en de nefaste gevolgen voor de gezondheid.

Bronnen: Belga & La Libre Belgique, 28-04-10   

Commentaar van de Stichting tegen Kanker

Onderzoekers hebben kleine erfelijke variaties ontdekt op chromosomen 8 en 19. Die verhogen bij rokers het aantal sigaretten dat ze dagelijks roken.

Deze erfelijke variaties komen vaak voor en veroorzaken bij rokers een kleine verhoging van het aantal gerookte sigaretten (in de grootte orde van bijvoorbeeld een halve sigaret per dag), maar ook een groter risico op longkanker.

Vroegere onderzoeken hadden al het bewijs geleverd van erfelijke variaties op chromosoom 15 en het risico op longkanker. Andere onderzoeken hebben op datzelfde chromosoom erfelijke variaties ontdekt die verband houden met het aantal gerookte sigaretten.

Het sigarettenverbruik van rokers zou dus direct afhangen van een gen dat belast is met het afbreken van nicotine in het lichaam. Deze ontdekking zou nieuwe pistes mogelijk maken voor een meer geïndividualiseerde aanpak van stoppen met roken.

Nicotine is de voornaamste stof die verantwoordelijk is voor rookverslaving. Nicotine is heel actief in de hersenen. Na een tijdje wordt de stof gedeactiveerd in het lichaam en omgezet in cotinine. Als een gevolg van de daling van het nicotinegehalte in het bloed, de cerebrospinale vloeistof (rond de hersenen en ruggenmerg ) ontstaat er een min of meer intense behoefte om opnieuw een sigaret op te steken.

Aan de oorsprong van de afbraak van nicotine in cotinine ligt een enzym dat wordt aangemaakt door een welbepaald gen, het CYP2A6. Bepaalde rokers vertonen echter afwijkingen aan dat gen. Bij deze personen verloopt de afbraak van nicotine sneller, wat dus maakt dat ze meer sigaretten gaan roken.

Omgekeerd is de combinatie van twee welbepaalde variaties gelinkt aan een lager dagelijks verbruik. Er zijn ook andere combinaties mogelijk die dan weer andere gebruiksniveaus met zich meebrengen.

Een onderzoek toont trouwens aan dat datzelfde CYP2A6 rechtstreeks het te bereiken nicotineniveau beïnvloedt van mensen die een nicotinesubsituut nemen, zoals een patch.

Al deze vaststellingen zouden kunnen leiden tot een aanpassing gebaseerd op het erfelijk profiel wanneer men bij het stoppen met roken gebruik maakt van nicotinesubstituten.

Stoppen met roken bij longkanker heeft zin

Patiënten met longkanker in een vroeg stadium, die stoppen met roken, hebben dubbel zoveel overlevingskansen verdubbelen als patiënten die blijven roken.

Bron: British Medical Journal- 21 januari 2010

Commentaar van de Stichting tegen Kanker:

In ons land is kanker na hart- en vaatziekten de belangrijkste doodsoorzaak. Tabak speelt een rol bij een derde van alle kankergevallen. Jaarlijks sterven in België dan ook duizenden mensen aan de gevolgen van roken.

Jaarlijks tellen we bijna 7 000 nieuwe gevallen van longkanker in België. Het is de vaakst voorkomende vorm van kanker bij mannen en de op twee na meest voorkomende vorm bij vrouwen. Terwijl we bij mannen een stabilisering merken van het aantal gevallen, zien we dat het aandeel bij vrouwen blijft stijgen.

Op dat vlak is België trouwens een triest recordhouder in de Europese Unie van het aantal overlijdens bij mannen te wijten aan longkanker.

Er bestaan verschillende vormen van longkanker afhankelijk van het soort cel in de luchtwegen. Naargelang het uitzicht van de cellen bij het microscopisch onderzoek spreken we van “kleincellige” kanker of van “niet-kleincellige” kanker. Die laatste vorm komt het vaakst voor.

Het soort longkanker en de graad van uitzaaiing van de ziekte bepalen de keuze van de behandelingen.

De warme rook van tabak tast geleidelijk aan de binnenwand van de luchtpijpen aan. Beetje bij beetje wordt hoesten de enige manier om slijmen en deeltjes uit de tabaksrook geleidelijk te verwijderen. In een gevorderd stadium van roken zal de aanhoudende irritatie de wanden van de luchtpijpen grondig aantasten en een transformatie van het slijmvlies veroorzaken. Dat kan dan weer leiden tot kanker. Deze veranderingen gebeuren, afhankelijk van de persoon, sneller of minder snel.

De resultaten van een analyse van verschillende onderzoeken aan de universiteit van Birmingham suggereren dat het de moeite loont om aan patiënten met longkanker in een vroeg stadium een hulpbehandeling voor te stellen om te stoppen met roken.

Tijdens hun leven hebben rokers twintig keer meer kans om een longkanker te krijgen in vergelijking met niet-rokers. Er bestonden echter nog geen gegevens over de voordelen van stoppen met roken na een kankerdiagnose.

De gegevens van deze analyse, waarop ter aanvulling nog andere onderzoeken nodig zijn, tonen aan dat mensen die stoppen met roken hun kansen op overleving zouden verdubbelen in vergelijking met mensen die blijven roken.

In tegenstelling tot wat men vaak denkt, is het nooit te laat om te stoppen met roken. Zelfs niet als men al longkanker heeft.

januari 2010

Stoppen met roken: de meest doeltreffende methodes

Momenteel hebben vier methodes om te stoppen met roken hun deugdelijkheid al bewezen: de behandeling met een nicotinesubstituut, varenicline (Champix), bupropion (Zyban) en cognitieve- en gedragstherapie.

Commentaar van de Stichting tegen Kanker

Er bestaan heel wat methodes voor mensen die willen stoppen met roken. Hoe de behandeling kiezen die het best bij u past? Dokter Anne-Laurence Le Faou maakt een stand van zaken op voor vier methodes die bestaan om te stoppen met roken.

De oudste en beste methode is die met nicotinesubstituten. Deze behandeling wordt vaak voorgeschreven aan patiënten die lijden aan aandoeningen zoals een coronaire hartziekte, chronisch obstructief longlijden (COPD of Chronic obstructive pulmonary disease) , nierstoornissen of mensen die te kampen hebben met angst of depressie. Een medische opvolging is nodig om de doses en de beste manier van toediening  te bepalen.

Bupropion (Zyban) werkt doeltreffend na zeven à negen weken, maar is niet vrij van contra-indicaties en bijwerkingen (risico op stuipen bijvoorbeeld).

De resultaten verkregen door de toediening van varenicline (Champix) lijken beter dan die met Zyban, maar vergen meestal een langere behandelingsduur (gemiddeld 12 weken). Ook hier vallen er een aantal ongewenste neveneffecten te noteren: misselijkheid, slapeloosheid, abnormale dromen, hoofdpijn. Champix valt trouwens af te raden voor dialysepatiënten (nierstoornissen), voor kinderen en jongeren onder de 18 en voor zwangere vrouwen of vrouwen die borstvoeding geven.

Zowel bupropion als varenicline zijn trouwens enkel vekrijgbaar op medisch voorschrift, terwijl nicotinesubstituten vrij vekrijgbaar zijn bij de apotheek.

De cognitieve- en gedragstherapieën lijken ook doeltreffend te zijn. Ze laten mensen, die willen stoppen met roken, toe om te reageren op risicovolle situaties zoals tv kijken, telefoneren, bij stress of om de honger te bestrijden.

Welke behandeling moet u nu kiezen? In het algemeen kunnen we zeggen dat de behandelingen met geneesmiddelen aangewezen zijn bij mensen met een sterke afhankelijkheid om de symptomen van de fysieke (lichamelijke) ontwenning te verzachten. Doeltreffende psychologische en gedragsbegeleiding blijft echter ook nodig.

De keuze voor de behandeling zal dus gebeuren in functie van het tabaksverbruik, de medische en psychologische voorgeschiedenis van de roker, het risico op bijwerkingen, het bestaan van eventuele contra-indicaties en voorgaande pogingen om te stoppen met roken.

Voor verdere informatie kan u de gratis Tabakstop Lijn telefoneren op 0800 111 00 tussen 15 en 19 uur.

augustus 2009

Onderzoek levert bewijs: roken is slecht voor de hersenen!

Iedereen weet al dat roken schade veroorzaakt aan het ademhalingsstelsel van rokers en van mensen uit hun omgeving. Roken is echter ook slecht voor de hersenen en kan leiden tot dementie.

Commentaar van de Stichting tegen Kanker

Gedurende tien jaar hebben onderzoekers 11 000 mensen gevolgd tussen 46 en 70 om de ontwikkeling van dementie te bestuderen. Ze hebben vastgesteld dat roken, verhoogde bloeddruk en diabetes, drie grote oorzaken van hart- en vaatziekten, ook een rol spelen bij deze aandoening.

Mensen die bleven roken tussen hun 55 en 69 hadden een groter risico op dementie.

Het onderzoek heeft ook aangetoond dat, naarmate risicofactoren (zoals roken) zich vroeg in het leven voordoen, de kansen op ontwikkeling van dementie een stuk hoger liggen.

We mogen daaruit besluiten dat wat slecht is voor het hart, ook slecht is voor de hersenen.

Een ander, Nederlands onderzoek bij meer dan 6 000 mensen, die gedurende zeven jaar werden gevolgd (*), toont aan dat rokers een groter risico hebben op de ziekte van Alzheimer en andere soorten dementie.

De schade veroorzaakt aan de hersenen door het roken is heel groot: het IQ van rokers lijkt sneller af te nemen dan dat van niet-rokers.

Volgens een Amerikaans onderzoek (**) doet roken ook de hersenschade, veroorzaakt door alcohol, nog toenemen.

De precieze oorzaken van deze problemen in de hersenen zijn niet met zekerheid gekend. Een van de hypotheses luidt dat roken de bloedvaten in de hersenen beschadigt. Wanneer ze minder zuurstof krijgen, zouden de hersenen sneller beschadigd raken. En dat zou dan weer leiden tot dementie.